خبرگزاری مهر، گروه استان ها- عاطفه وفاییان: عاشورا، نقطه جوشش یک تمدن توحیدی است و نه یک واقعه تاریخی محدود در گذشته. این نهضت، تجلی یک جریان سازی راهبردی است که هدف آن نجات بشریت از جهالت و حیرت ضلالت است. تقلیل این قیام عظیم به مناسک صرفا فردگرایانه و عاطفی، چیزی جز خنثی کردن بعد اجتماعی و سیاسی آن نیست؛ رویکردی که عملا در تضاد کامل با فلسفه قیام اباعبدالله (ع) قرار دارد و می توان آن را «ترور آرمان های حسینی» نامید.
حقیقت عاشورا در «بذل مهجه» و ایثار بی چشمداشت جان در راه حق نهفته است. امام حسین (ع) قیام کرد تا نشان دهد حکومت بر جامعه اسلامی با بی عدالتی و رسمیت دادن به ظلم، به هیچ وجه مشروعیت ندارد. شعار «هیهات منا الذلة» در تاریخ این نهضت، یک موضع گیری استراتژیک علیه دستگاه هایی است که دین را سپر فسق و ظلم خود کرده اند؛ چرا که مکتب حسینی با هر نوع انحراف از مسیر امامت الهی سر سازش ندارد.
انقلاب اسلامی ایران، برآمده از همین نگاه تمدن ساز و بیدارگر است. دشمنان جمهوری اسلامی به خوبی درک کرده اند که نقطه قوت ما، پیوند ناگسستنی با فرهنگ پویای عاشوراست و فشارهای سیاسی و اقتصادی نیز تلاشی مذبوحانه برای انحراف از این مسیر است. مجالس عزاداری در تراز تمدن توحیدی نباید هیئت های منفعل باشند؛ بلکه باید کانون هایی برای کادرسازی، تربیت انسان های مبارز و بستر اصلی خیزش علیه تمامی جلوه های ظلم و فساد در عصر حاضر باشند.
امروز مسیر سعادت و عزت ملت در گرو انتخاب فرهنگ شهادت و «تجارت آگاهانه» با خداوند است. همان طور که یاران حسین (ع) در اوج غربت در برابر زیاده خواهی ظالمان تسلیم نشدند و با عزت ایستادگی کردند، ملت ایران نیز با تاسی به این الگوی لایزال در برابر فشارهای استکبار تن به ذلت نخواهد داد. این ایستادگی نه یک انتخاب مقطعی بلکه جهادی است که عاقبت آن نصرت الهی و قرار گرفتن در صف رهروان واقعی کربلاست.
الگوی ایستادگی حسینی در برابر استکبار؛ مسیر سعادت در گرو فرهنگ شهادت است
حجتالاسلام مؤمنی، امام جماعت حرم مطهر رضوی در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به درسهای قیام عاشورا برای جامعه امروز، اظهار کرد: همانطور که امام حسین (ع) در برابر بیعت با حاکمان فاسد و ظالم ایستادگی کردند، رهبر انقلاب و ملت ایران نیز در برابر زیادهخواهیهای آمریکا و عهدشکنیهای رئیسجمهور آن کشور، تن به ذلت نداده و زیر بار فشارها نرفتهاند.
امام جماعت حرم مطهر رضوی با اشاره به حضور آگاهانه اقشار مختلف مردم از جمله زنان، مردان و حتی کودکان در میدانهای دفاع از انقلاب، گفت: ایستادگی مردم ما شباهتهای متعددی با وقایع کربلا دارد؛ از جمله افتخار به شهادت در راه خدا. همانگونه که بانوان در کربلا با صلابت در کنار همسران و فرزندان خود ایستادند و تسلیم دشمن نشدند، امروز نیز ملت ایران با تأسی از آن الگوها، در میدانهای نبرد و دفاع از حق حضور دارند.
وی با یادآوری ایثارگری یاران امام حسین (ع) از جمله حضرت ابوالفضل (ع) و جوانان بنیهاشم، خاطرنشان کرد: امام حسین (ع) برای حفظ دین پیامبر (ص) و در لحظات پایانی عمر شریفشان با رضایت قلبی، تسلیم امر الهی بودند؛ این «تسلیم بودن در برابر خدا» درسی است که به مسلمانان میآموزد از هیچ حادثهای نهراسند.
مؤمنی به مفهوم قرآنی «تجارت آگاهانه» با خداوند اشاره کرد و افزود: بر اساس آموزههای دینی، جهاد با مال و جان در راه خدا، تجارتی است که خداوند آن را برای بندگانش خیر و نیکی برشمرده است. دفاع از کشور، ناموس، شرف و عظمت ایران، جهادی است که بهترین روش برای سعادت جامعه محسوب میشود.
امام جماعت حرم مطهر رضوی خاطرنشان کرد: مسیر سعادت و عزت همواره در گرو فرهنگ شهادت است و ملت ایران با انتخاب این راه و ایستادگی بر آن، انشاءالله در ردیف رهروان شهدای کربلا قرار خواهند گرفت.
قیام عاشورا، بزرگترین حرکت آگاهیبخش در تاریخ اسلام
حجتالاسلام محمدعلی لطفییزدی، معاون علمی نمایندگی خراسان مرکز تخصصی امامت در گفتگو با خبرنگار مهر با تبیین ابعاد قیام عاشورا اظهار کرد: درباره اصل نهضت عاشورا، تحلیلهای فراوانی از سوی علمای شیعه و اهل سنت در طول تاریخ ارائه شده است، اما در نگاه شیعه، آنچه از مجموع آرا و برداشتها بهدست میآید، این است که حرکت امام حسین(ع) با اتکا به زیارت اربعین، حرکتی آگاهساز و بیدارگر بوده است.
معاون علمی نمایندگی خراسان مرکز تخصصی امامت با بیان اینکه تعبیر «بذل مهجته» در زیارت اربعین نشاندهنده نهایت تلاش و فداکاری امام حسین(ع) در راه خداست، افزود: «بذل» به معنای بخشش و ایثار بدون چشمداشت است؛ یعنی حضرت اباعبدالله(ع) جان خود را در راه خدا تقدیم کرد، بیآنکه مابهازایی طلب کند.
وی ادامه داد: در زیارت اربعین آمده است که حضرت حسین(ع) جان خود را بذل کرد تا بندگان خدا را از جهالت و حیرتِ ضلالت نجات دهد. این تعبیر نشان میدهد که قیام عاشورا تنها یک حرکت مقطعی در روز عاشورا نبود، بلکه تلاشی برای آگاهیبخشی، روشنسازی و بیدار کردن جامعه اسلامی بود.
لطفی یزدی با اشاره به زمینههای تاریخی این واقعه تصریح کرد: پس از رحلت پیامبر اکرم(ص)، با انحراف از مسیر امامت الهی و واگذاری امر حکومت به انتخاب حاکم، زمینهای شکل گرفت که طی حدود پنجاه سال، دستگاه خلافت در جهت مخالف مکتب اهلبیت(ع) عمل کند و برای جایگاه حاکم، نوعی قداست ایجاد شود؛ حتی اگر آن حاکم ظالم یا فاسق باشد.
این استاد حوزه علمیه خاطرنشان کرد: در برخی متون کلامی اهل سنت نیز بر اطاعت از حاکم، حتی در صورت ظلم، تأکید شده و همین نگاه، در شکلگیری قداست نادرست برای قدرت سیاسی نقش داشته است. امام حسین(ع) با قیام خود نشان داد که نمیتوان به نام دین حکومت کرد، اما عدالت را کنار گذاشت و ظلم و جور را رسمیت بخشید.
وی با اشاره به شخصیت یزید گفت: یزید «معلن بالفسق» بود؛ یعنی فسق او آشکار بود و برخلاف برخی حاکمان پیشین، حتی ظاهر دینداری را نیز حفظ نمیکرد. از نگاه امام حسین(ع)، حاکمی که چنین ویژگیهایی دارد، شایسته زمامداری جامعه اسلامی نیست.
لطفی یزدی در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر شعار تاریخی «هیهات منا الذلة» افزود: قیام امام حسین(ع) برای اصلاح امت پیامبر(ص)، احیای اسلام ناب و مقابله با ظلم و انحراف بود. شعار «اگر دین ندارید، لااقل آزاده باشید» نیز تا امروز یکی از ماندگارترین و اثرگذارترین جملات تاریخ عاشوراست که پیام آزادگی و عدالتخواهی را منتقل میکند.
معاون علمی نمایندگی خراسان مرکز تخصصی امامت گفت: مکتب اباعبدالله الحسین(ع) مبتنی بر عدالت، آزادگی و آگاهیبخشی است و نهضت عاشورا تنها محدود به یک روز یا یک مقطع تاریخی نیست، بلکه تا امروز در پهنه تاریخ، بهعنوان چراغی برای بیداری انسانها باقی مانده است.
عاشورا؛ الگوی جریانسازی برای تشکیل تمدن توحیدی
حجتالاسلام حمیدرضا ویژه، استاد حوزه علمیه خراسان در گفتگو با خبرنگار مهر در تحلیلی پیرامون دو جریان فکری موازی در مواجهه با واقعه عاشورا اظهار کرد: پس از شهادت امام حسین (ع)، دو خط سیر متفاوت در تاریخ شکل گرفت. نخست، نگاهی بهشدت فردگرایانه که واقعه را تنها در قالب عزاداریهای صرف، اشک ریختن برای تسکین آلام شخصی و گرهگشاییهای فردی محدود کرد.
استاد حوزه علمیه خراسان این رویکرد را آسیبزا خواند و افزود: متأسفانه رگههایی از این نگاه تا امروز نیز در برخی محافل و هیئتها دیده میشود که تلاش میکنند مجالس عزاداری را از مواضع اجتماعی و سیاسی خالی کنند. از نظر بنده، این رویکرد به معنای «ترور آرمانهای بزرگ امام حسین (ع)» است؛ چرا که هدف اصلی قیام اباعبدالله (ع)، تشکیل حکومت برای پیادهسازی مبانی دین و ایجاد تمدن توحیدی بود.
وی با اشاره به خط سیر دوم که مورد تأکید اهلبیت (ع) و بزرگان دین بوده است، تصریح کرد: در این نگاه، قیام عاشورا به عنوان یک جریانسازِ تمدنی تعریف میشود که هدفش نجات انسان از جهالت و ضلالت است. همانطور که در زیارت اربعین آمده، امام حسین (ع) برای رهایی بشریت قیام کرد و این نگاه، در تضاد کامل با دیدگاههای منفعلانه و فردگراست.
ویژه با تأکید بر اینکه انقلاب اسلامی ایران برآمده از همین نگاه تمدنساز به فرهنگ عاشوراست، ادامه داد: دشمنان جمهوری اسلامی بهخوبی درک کردهاند که نقطه قوت این نظام، پیوند آن با فرهنگ پویای عاشوراست و فشارهای سیاسی و اقتصادی اخیر نیز برای منحرف کردن ما از همین آرمان اصیل است. اگر قرار بود نگاه ما صرفاً فردگرایانه باشد، قطعاً دشمنیها با ما اینگونه نبود.
استاد حوزه علمیه خراسان با اشاره به وظیفه امروز هیئتهای مذهبی خاطرنشان کرد: مجالس عزاداری باید به جایگاه کادرسازی برای تمدن توحیدی تبدیل شوند. همانطور که شهید صدر نیز تأکید داشت، عزاداری باید به مبارز علیه ظلم و فساد منجر شود. بنابراین، هیئتی که از دل آن روحیه مبارزه با ظلم و ساختن جامعهای آرمانی بیرون نیاید، دچار همان ترور آرمانی شده است. امید است با تغییر زاویه دید نسبت به واقعه عاشورا، بتوانیم نقش مؤثری در تحقق تمدن توحیدی ایفا کنیم.
نظرات کاربران