به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از سازمان بهزیستی کشور، سید جواد حسینی رئیس سازمان بهزیستی کشور، در نشستی که در بستر مجازی با مدیران کل و معاونان استانی به منظور بررسی و تشریح برنامههای تحولی مرکز نوآوری، برنامهریزی، هوشمندسازی و امنیت فضای مجازی سازمان بهزیستی کشور برگزار شد، با تشریح آخرین آمار مراکز خدماترسان و خدمتگیرندگان این سازمان گفت: مجموع جمعیت تحت پوشش سازمان بهزیستی به ۶ میلیون و ۹۴۰ هزار نفر در قالب ۳ میلیون و ۱۵۰ هزار خانوار رسیده است و این آمار معادل ۵ درصد جمعیت کشور و ۱۱ درصد خانوارهای کشور است.
به گفته حسینی، در حال حاضر بیش از ۲۰ هزار مرکز و پایگاه خدماترسانی زیرمجموعه سازمان بهزیستی در کشور فعال است و بیش از ۶ میلیون و ۹۰۰ هزار مددجو از خدمات این سازمان بهرهمند هستند.
رئیس سازمان بهزیستی کشور با اشاره به جزئیات خدمات ارائهشده افزود: ۲ هزار و ۴۹۴ مرکز مثبت زندگی به یک میلیون و ۳۷ هزار و ۹۴۲ نفر خدمات ارائه کردهاند همچنین ۲ هزار و ۹۱۴ مرکز مشاوره حضوری به یک میلیون و ۳۰۹ هزار و ۵۳۹ نفر و ۳۳ مرکز صدای مشاور به یک میلیون و ۷۶۹ هزار و ۶۳۹ نفر خدمات مشاورهای ارائه دادهاند.
یک میلیون و ۶۷۴ هزار معلول تحت پوشش بهزیستی
رئیس سازمان بهزیستی کشور در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به وضعیت افراد دارای معلولیت در کشور اظهار کرد: جمعیت افراد دارای معلولیت در ایران ۱۰ میلیون و ۳۰۰ هزار نفر است که نزدیک به ۱۲ درصد جمعیت کشور را شامل میشود. از این تعداد، یک میلیون و ۶۷۴ هزار و ۳۳۵ نفر از افراد دارای معلولیت تحت پوشش سازمان بهزیستی قرار دارند.
به گفته حسینی در میان افراد دارای معلولیت تحت پوشش بهزیستی، ۶۲ درصد مرد و ۳۸ درصد زن هستند. همچنین ۷۶ درصد این افراد دارای یک نوع معلولیت و ۲۴ درصد دارای چندمعلولیتیاند از نظر منشأ معلولیت نیز ۵۹ درصد معلولیتها اکتسابی و محیطی و ۴۱ درصد ژنتیکی اعلام شده است.
رئیس سازمان بهزیستی کشور همچنین درباره حوزه سالمندان گفت: مجموع سالمندان تحت پوشش بهزیستی یک میلیون و ۴۷ هزار و ۵۳ نفر است از این تعداد، ۷۱۶ هزار و ۲۷۶ نفر سالمند عضو خانوار تحت پوشش، ۷۶ هزار و ۸۹۴ نفر زن سالمند سرپرست خانوار و ۲۵۹ هزار و ۶۳۴ نفر سالمند دارای معلولیت هستند.
بازمهندسی برنامهها
وی با اشاره به چالشهای تاریخی و ساختاری سازمان از وجود تأخرهای اداری و ساختاری، جبران خدمات، علمی، گفتمانی و موضوعی سخن گفت و تأکید کرد: برای عبور از این وضعیت طرح جامع بازمهندسی برنامهها و تحول سیاستپایه در دستور کار قرار گرفته و چرخشهای تحولآفرین در سازمان بهزیستی دنبال میشود.
حسینی درباره تأخر اداری و ساختاری گفت: سازمان بهزیستی در ابتدا ۶ مأموریت داشته اما در طول سالها مأموریتهای آن به ۱۷۰ مأموریت رسیده است. به عبارتی، مأموریتها ۲۸ برابر شده اما ساختار سازمانی متناسب با این افزایش مأموریتها ارتقا نیافته و جایگاه سازمانی نیز به همین میزان از قدرت و اختیار برخوردار نشده است.
رئیس سازمان بهزیستی کشور درباره تأخر موضوعی نیز اظهار کرد: ۸۰ درصد مؤلفههای سلامت جسمی، اجتماعی و روانی است و ۲۰ درصد آن زیستی است اما امکانات در اختیار حوزه سلامت جسمی بسیار بیشتر و دهها برابر است. در واقع، موضوع دارای اهمیت است اما امکانات و اختیارات کافی برای آن وجود ندارد.
کمبود روانشناس متخصص
وی درباره تأخر علمی گفت: اکنون در حوزه پزشکی متخصصان زیادی داریم اما در حوزههایی مانند روانشناسی اتیسم، سالمندان، خودکشی و موضوعات مشابه، متخصص کافی نداریم و بیشتر روانشناسان موجود، روانشناس عمومی هستند.
حسینی با اشاره به تأخر گفتمانی و تأخر در جبران خدمت نیز افزود: در این حوزهها نیز با عقبماندگیهایی مواجه هستیم به گونهای که افراد تمایل دارند به زیرمجموعههای بهداشت و درمان و علوم پزشکی بروند از این رو، ضرورت بازمهندسی برنامهها و تحولات سیاستپایه را مورد تمرکز قرار دادهایم و این موضوع باید به گفتمان غالب تبدیل شود.
رئیس سازمان بهزیستی کشور با اشاره به رویکرد تحولی این سازمان گفت: دستیابی به بهبود عملکرد و ایجاد مزیت رقابتی پایدار در سازمان بهزیستی، نیازمند نگاه یکپارچه به مؤلفههای تحول سازمانی است.
وی با بیان اینکه تحول در سازمان بهزیستی باید بر اساس یک الگوی منسجم و چندبعدی دنبال شود، افزود: تحول سازمانی زمانی اثربخش خواهد بود که همزمان در شش بُعد اصلی شامل هدفگذاری، برنامهریزی، ساختار، فرهنگ سازمانی، فرایندها و فناوری یا استراتژی مورد توجه قرار گیرد.
رئیس سازمان بهزیستی کشور تأکید کرد: تحول صرفاً به معنای تغییر ظاهری یا مقطعی نیست بلکه باید هدفمند، برنامهریزیشده و مبتنی بر اصلاح ساختارها، بازنگری در فرایندها، ارتقای فرهنگ سازمانی و بهرهگیری از فناوریهای نوین باشد.
حسینی ادامه داد: سازمان بهزیستی برای پاسخگویی مؤثرتر به نیازهای گروههای هدف، افزایش کیفیت خدمات و ارتقای رضایت خدمتگیرندگان ناگزیر از حرکت به سمت تحول سازمانی پایدار است، تحولی که بتواند عملکرد سازمان را بهبود دهد و زمینه ارائه خدمات اثربخشتر، هوشمندتر و عادلانهتر را فراهم کند.
وی خاطرنشان کرد: نگاه تحولی در بهزیستی باید با مشارکت مدیران، کارکنان، مراکز خدماترسان و ذینفعان اجتماعی همراه باشد تا مسیر حرکت سازمان از اقدامات پراکنده به سمت برنامهای منسجم، قابل ارزیابی و پایدار تغییر کند.
معماری سه گانه تحول سازمانی
حسینی با تشریح معماری سهگانه تحول سازمانی در بهزیستی گفت: مسیر جدید تحول در سازمان، عبور از برنامهریزی سنتی و حرکت به سمت نظام سیاستپایه، آیندهنگر و قابل رصد است.
وی با بیان اینکه در معماری سهگانه تحول سازمانی باید ابتدا بدانیم وضعیت موجود چیست و سازمان چه مأموریتهایی دارد، افزود: باید وضعیت موجود را تحلیل کنیم. البته در این تحلیل به دنبال رسیدن به تبارشناسی چهارگانه هستیم به این معنا که مشخص شود فعالیتها باید تثبیت، تعطیل، اصلاح یا تأسیس شوند.
حسینی ادامه داد: اکنون برای تشخیص وضع موجود باید بتوانیم بگوییم چه برنامهای تعطیل یا اصلاح شود اما در حال حاضر به طور روشن نمیتوانیم این موضوع را بیان کنیم.
وی با تأکید بر اینکه تحول سازمانی بدون شناخت دقیق وضعیت موجود امکانپذیر نیست، افزود: نخستین گام در این مسیر، بازنگری نظام فعلی سازمان از طریق تشخیص و تحلیل دقیق وضعیت موجود است تا نقاط قوت، ضعف، ظرفیتها و چالشهای اجرایی بهدرستی شناسایی شود.
حسینی ادامه داد: در گام دوم، طراحی برنامه جامع تحول بر پایه راهبرد و سیاست دنبال میشود، برنامهای که بتواند جهتگیریهای کلان سازمان را از سطح اقدامات پراکنده و بخشی به سمت سیاستگذاری منسجم، هدفمند و آیندهنگر هدایت کند.
رئیس سازمان بهزیستی کشور با اشاره به مرحله سوم این معماری تحولی تصریح کرد: عملیاتیسازی و رصد چرخشها، حلقه تکمیلی این فرآیند است به این معنا که برنامههای تحولی باید در میدان اجرا پیادهسازی، ارزیابی و بر اساس نتایج حاصل از اجرا و یادگیری مستمر، اصلاح و تکمیل شوند.
وی همچنین بازآرایی نظام آماری سازمان و تدوین چارچوب سیاستی آیندهنگر را از الزامات اصلی این مسیر دانست و گفت: سازمان بهزیستی برای تصمیمگیری دقیق، نیازمند نظام آماری منسجم، بهروز و قابل اتکاست تا سیاستها و برنامهها بر پایه دادههای واقعی و تحلیلشده طراحی شوند.
حسینی تأکید کرد: طرح جامع بازمهندسی برنامهها و تحول سیاستپایه سازمان، نقشه راهی برای ارتقای کارآمدی، افزایش اثربخشی خدمات و حرکت به سمت سازمانی یادگیرنده، پاسخگو و آیندهمحور است.
وی خاطرنشان کرد: تحول در بهزیستی زمانی پایدار خواهد بود که از مرحله تشخیص و تحلیل به طراحی راهبردی و سپس اجرا، رصد و یادگیری مستمر متصل شود در چنین الگویی، سازمان میتواند متناسب با نیازهای جامعه هدف، تصمیمهای دقیقتر و خدمات مؤثرتری ارائه کند.
رئیس سازمان بهزیستی کشور با اشاره به ۱۳ چرخش تحولآفرین در سازمان گفت: از جمله این چرخشها، حرکت از مرکزمحوری و مؤسسهمحوری به سمت خانوادهمحوری، حرکت از فعالیت ساختاری و سازمانی به سمت محلهمحوری، حرکت از حمایت صرف و یارانهپردازی به سمت فرصتآفرینی و حرکت از تمرکز مبتنی بر منابع صرفاً دولتی به سمت مشارکتجویی است.
وی افزود: امروز همچنین چرخش از برنامههای سنتی به سمت چرخشهای فناورانه نوین مبتنی بر هوش مصنوعی را دنبال میکنیم.
سه ماموریت مرکز برنامهریزی
حسینی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به مأموریتهای مرکز نوآوری، برنامهریزی، هوشمندسازی و امنیت فضای مجازی گفت: سه هدف راهبردی از این مرکز میخواهیم که باید در استانها نیز جاری شود.
وی هدف نخست را برنامهریزی دانست و افزود: باید میثاق ببندیم که نظام جامع برنامهریزی و بهبود عملکرد را از ستاد تا استان، شهرستان، مراکز و مددجویان جاری کنیم. برای این کار دو الزام وجود دارد، نخست اینکه نظام برنامهریزی باید در پیوند عمیق با دفتر بازرسی و ارزیابی عملکرد باشد.
رئیس سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: برای ارزیابی و بهبود عملکرد باید در پیوند کامل با این دفتر باشید و این موضوع بسیار مؤثر است. دوم اینکه برنامهریزی معاونتها زمانی تأیید میشود که مرکز برنامهریزی آن را تأیید کند.
حسینی با بیان اینکه معاونت نوآوری مرکز جدیدی است و بهترین جایگاه برای ایجاد تجدید حیات سازمانی محسوب میشود، گفت: از این بخش دو انتظار داریم. نخست اینکه تصمیمات سازمان مبتنی بر تحقیقات باشد. در این زمینه دو نوع تحقیق داریم، تحقیقات بنیادین و کلان که باید متناسب با نیاز سازمان انجام شود و تحقیقات سریع. برای نمونه، وقتی میخواهیم مصوبهای درباره پایدارسازی شغلی داشته باشیم باید تحقیق سریع در این باره به ما ارائه شود.
وی افزود: جمعآوری ایدههای مطلوب از سراسر کشور و تسری دادن آنها نیز از دیگر انتظارات ما از این حوزه است.
حرکت به سمت داشبورد مدیریتی مبتنی بر هوش مصنوعی
رئیس سازمان بهزیستی کشور در ادامه با اشاره به بحث هوشمندسازی و فضای مجازی گفت: برای تکریم اربابرجوع و افزایش بهرهوری، هیچ راهی جز فناوری نداریم. هر سازمانی که زودتر به هوش مصنوعی مسلط شود و خود را به آن مجهز کند، جلو میافتد و میتواند با تجمیع امواج به جای افراد، خدمات را بهتر، ارزانتر و بهرهورانهتر ارائه کند. سازمان بهزیستی نیز سازمانی خدمتمحور است و به شدت به این رویکرد نیاز دارد.
وی گفت: داشبورد مدیریتی مبتنی بر هوش مصنوعی که یک مگاپروژه است، به عنوان یک کار مشخص از این دفتر مطالبه میشود و با تحقق آن، سازمان بهزیستی به سازمانی تجدیدحیاتشونده و پیشرو تبدیل خواهد شد.
مرکز نوآوری بهزیستی برای معماری فناورانه و دادهمحور ایجاد شده است
در ادامه سعید صالح رئیس مرکز برنامهریزی، نوآوری، هوشمندسازی و امنیت فضای مجازی سازمان بهزیستی کشور با تشریح مأموریتهای این مرکز گفت: مرکز نوآوری با هدف معماری فناورانه و دادهمحور، افزایش بهرهوری، شفافیت و ارتقای کیفیت ارائه خدمات به شهروندان ایجاد شده است.
وی با تأکید بر ضرورت تغییر معماری سازمانی افزود: باید معماری سازمانی را تغییر دهیم و دولت هوشمند را پایهگذاری کنیم برای تحقق این هدف، به منابع ملی و دولتی، منابع اطلاعاتی، منابع مالی و منابع انسانی نیاز داریم که باید همراستا با یکدیگر عمل کنند.
صالح با اشاره به چشمانداز این مرکز تا سال ۱۴۱۰ اظهار کرد: چشمانداز ما این است که مرکز برنامهریزی، نوآوری، هوشمندسازی و امنیت فضای مجازی سازمان بهزیستی به مرکزی یکپارچه، هوشمند، آیندهنگر و پژوهشمحور تبدیل شود.
رئیس مرکز برنامهریزی، نوآوری، هوشمندسازی و امنیت فضای مجازی سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: برای این مرکز ۱۰ راهبرد تدوین شده و چالشهای پیشرو نیز مشخص شده است برای نمونه میدانیم که با کمبود کارشناس متخصص مواجه هستیم همچنین چهار چرخش از ۱۳ چرخش تحولآفرین سازمان بهزیستی تحت پوشش برنامههای این مرکز قرار دارد.
وی جاریسازی پژوهشهای کاربردی در تصمیمات سازمان، ایجاد تحول دیجیتال و ایجاد نظام جامع برنامهریزی در سازمان را از محورهای مهم فعالیت این مرکز دانست و گفت: ایجاد نظام جامع برنامهریزی در سازمان، درخواست رئیس سازمان بهزیستی از ماست و در همین مسیر حرکت میکنیم.
نظام فعلی برنامهریزی سازمان بهزیستی باید بازنگری شود
در ادامه، فرشاد رضوانی معاون برنامهریزی و اطلاعات راهبردی سازمان بهزیستی کشور درباره طرح جامع بازمهندسی برنامهها گفت: در حوزه طرح و برنامه سازمان با سه مسئله کلان روبهرو هستیم.نخست اینکه فرایند برنامهریزی مبتنی بر روندهای یک پدیده نیست و مطالعات آیندهنگر در آن جایگاه کافی ندارد همچنین برنامههای کشوری عمدتاً عملیاتی و یکساله طراحی میشوند.
وی افزود: مسئله دوم، انسجام در تصمیمسازی با حداکثر مشارکت است به این معنا که رویکرد مشارکتی و آیندهمحوری باید در تصمیمسازیها مورد توجه قرار گیرد. مسئله سوم نیز ارزیابی عملکرد است چون اثربخشی بهدرستی دیده نمیشود و قرار است سازمان بهزیستی به سمت ارزیابی اثربخش عملکرد حرکت کند.
رضوانی با بیان اینکه نظام فعلی برنامهریزی باید بازنگری شود، تصریح کرد: ایجاد زبان مشترک برنامهریزی در سازمان یکی از ضرورتهای این مسیر است.
معاون برنامهریزی و اطلاعات راهبردی سازمان بهزیستی کشور با اشاره به اهداف کلان این حوزه گفت: در این زمینه ۶ هدف کلان تعریف شده است که از جمله آنها میتوان به شفافسازی زنجیره سیاست تا برنامهریزی، ایجاد بستر مدیریت عملکرد اثربخش، فراهمسازی زیرساخت بودجهریزی مبتنی بر عملکرد، تقویت تصمیمسازی دادهمحور و کاهش ابهام و همپوشانی مأموریتها اشاره کرد.
وی با اشاره به بازآرایی نظام آماری سازمان بهزیستی افزود: بازآرایی نظام آماری در حال انجام است و با اجرای آن، ادبیات مشترک در سازمان شکل خواهد گرفت همچنین تبارشناسی در برنامهها و چرخشهای تحولآفرین در قالب بسته سیاستی در برنامهها لحاظ میشود.
پژوهشهای استانی باید مسئلهمحور، کاربردی و معطوف به آینده باشد
محسن کرمانی معاون نوآوری و خدمات دانشبنیان مرکز برنامهریزی، نوآوری و هوشمندسازی سازمان بهزیستی کشور نیز در این نشست گفت: واحد پژوهش در استانها باید به یک عامل تعادلبخش تبدیل شود.
وی افزود: پژوهش استانی، سازوکاری تعادلبخش میان سیاستهای ملی و واقعیتهای میدانی است و پژوهشها باید مسئلهمحور، کاربردی و معطوف به آینده باشند.
کرمانی ادامه داد: هر استان که پژوهشهای مورد نیاز خود را انجام دهد و نتایج آن را در اختیار سازمان قرار دهد بر اساس این پژوهش، گزارش سیاستی تدوین و به معاونت مربوطه و همچنین به استانها ارائه میشود.
معاون نوآوری و خدمات دانشبنیان مرکز برنامهریزی، نوآوری و هوشمندسازی سازمان بهزیستی کشور با تأکید بر ضرورت ارتقای بهرهوری گفت: تبدیل سازمان بهزیستی به سازمانی شاخص در عرصه بهرهوری مدنظر است و در همین راستا، استانداردسازی دستورالعملها اجرا شده است.
امنیت سایبری و تابآوری زیرساختهای امن، محور فعالیتهای فناوری اطلاعات بهزیستی است
در بخش دیگری از این نشست، محمدجواد امینی معاون توسعه فناوری اطلاعات، امنیت فضای مجازی و هوشمندسازی سازمان بهزیستی کشور، گفت: امنیت سایبری، حاکمیت خدمات دیجیتال و تابآوری زیرساختهای امن بهزیستی، محور فعالیتهای این حوزه است.
وی افزود: نتیجه این اقدامات باید شکلگیری سامانهها و سرویسهایی امن، در دسترس و هوشمند باشد.
امینی با اشاره به چشمانداز پنجساله این حوزه اظهار کرد: برای این منظور، چشمانداز پنجسالهای در قالب پنج گام شامل تثبیت و طراحی پایه، نوسازی و استانداردسازی، ارتقا و افزایش تابآوری، هوشمندسازی و یکپارچهسازی و بلوغ و تحول طراحی شده است تا معاونت فناوری اطلاعات به مجموعهای هوشمند، یکپارچه، امن و تابآور تبدیل شود.
معاون توسعه فناوری اطلاعات، امنیت فضای مجازی و هوشمندسازی سازمان بهزیستی کشور تأکید کرد: حاکمیت و تابآوری زیرساختهای ارتباطی امن بهزیستی کشور را دنبال میکنیم.
وی با اشاره به برنامههای تحولی این حوزه گفت: سه برنامه تحولی در این بخش وجود دارد که از جمله آنها میتوان به چرخش از مداخله دیرهنگام به پیشگیری زودهنگام، پیشنهاد ایجاد سامانه DRS، راهاندازی زیرساخت امن APN برای ارائه خدمت حتی در منزل به جامعه هدف و پیادهسازی زیرساختهای نوین اشاره کرد.
امینی ادامه داد: تضمین تداوم ارائه خدمات الکترونیکی و پشتیبانی از سامانهها و همچنین تغییر نگاه بخشی به نگاه یکپارچه از دیگر برنامههای تحولی در این حوزه است.
وی در ادامه با اشاره به برنامههای گروه هوشمندسازی سازمان بهزیستی از اجرای یک مگاپروژه تحول دیجیتال خبر داد و گفت: این پروژه بر چرخش از مدیریت سنتی به مدیریت هوشمند و دادهمحور استوار است.
وی با اشاره به ضرورت ایجاد یک درگاه واحد برای خدمتگیرندگان گفت: باید سامانهای مشابه تهران من طراحی شود تا مددجو به یک سامانه مراجعه کند و فقط یک پلتفرم را ببیند.
امینی درباره امنیت فضای مجازی نیز اظهار کرد: در حوزه امنیت فضای مجازی، ۶ اقدام تعریف شده است. مأموریت این حوزه، صیانت از دادهها، اطلاعات و سامانههاست و امنیت سایبری با هدف حفاظت از دادهها، اطلاعات و سیستمها در برابر تهدیدات دنبال میشود.
وی استقرار نظام مدیریت ریسک و دارایی، تدوین برنامه تداوم کسبوکار در شرایط بحران و راهاندازی اینترنت امن را از جمله اقدامات این حوزه برشمرد.
معاون توسعه فناوری اطلاعات، امنیت فضای مجازی و هوشمندسازی سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: پیادهسازی سیستم پاسخگویی خودکار به حوادث سایبری یا SOAR نیز در دستور کار قرار دارد.
وی افزود: پیادهسازی سامانه مقاومسازی سرویسها یا Hardening و استقرار راهکار مشاور ارشد امنیت اطلاعات و پیادهسازی چارت امنیتی نیز از دیگر اقدامات پیشبینیشده در این حوزه است.
نظرات کاربران