خبرگزاری مهر؛ گروه استانها: آموزش برای دانشآموزان با نیازهای ویژه تنها انتقال مفاهیم درسی نیست بلکه فرآیندی عمیق، مستمر و مبتنی بر ارتباط انسانی، عاطفی و تخصصی به شمار میرود.
در این میان هرگونه وقفه در روند آموزش میتواند آثار قابل توجهی بر مهارتهای ارتباطی، رفتاری و یادگیری این دانشآموزان بر جای بگذارد به همین دلیل، معلمان مدارس استثنایی همواره تلاش میکنند حتی در دشوارترین شرایط نیز پیوستگی آموزش را حفظ کنند.
در همین راستا و با هدف حمایت آموزشی مؤثر از دانشآموزان دارای اختلال طیف اتیسم، سرکار خانم شیدا ملائی، از آموزگاران پرتلاش مدرسه اتیسم پویان با حضور در منزل یکی از دانشآموزان آموزش حضوری و انفرادی را برای این دانشآموز برگزار کرد اقدامی که بازتابی از تعهد معلمان آموزش و پرورش استثنایی به استمرار فرآیند یادگیری دانشآموزان با نیازهای ویژه محسوب میشود.
آموزش فراتر از کلاس و فضای مجازی
در سالهای اخیر استفاده از بسترهای مجازی در آموزش گسترش چشمگیری یافته است، اما برای بسیاری از دانشآموزان دارای نیازهای ویژه، بهویژه دانشآموزان طیف اتیسم، آموزش مجازی به تنهایی نمیتواند پاسخگوی تمام نیازهای آموزشی و تربیتی باشد.
این گروه از دانشآموزان اغلب برای برقراری ارتباط حفظ تمرکز، دریافت آموزش مستقیم و تعامل چهرهبهچهره به حضور فعال معلم نیاز دارند.
بر همین اساس زمانی که میزان مشارکت این دانشآموز در کلاسهای مجازی کاهش پیدا کرد معلم مدرسه اتیسم پویان تصمیم گرفت آموزش را به خانه دانشآموز ببرد تصمیمی که اگرچه در ظاهر اقدامی ساده به نظر میرسد اما در عمل نشانهای روشن از دغدغهمندی، احساس مسئولیت و نگاه انسانی به مقوله آموزش است.
حضور معلم در منزل دانشآموز فضایی آرامتر و متناسبتر با شرایط روحی و رفتاری کودک فراهم کرد تا آموزش به شکلی مؤثرتر ادامه پیدا کند در چنین شرایطی، دانشآموز فرصت مییابد بدون فشارهای محیطی، ارتباط بهتری با معلم برقرار کرده و روند یادگیری را با تمرکز بیشتری دنبال کند.
نقش کلیدی آموزش حضوری برای دانشآموزان اتیسم
کارشناسان حوزه آموزش استثنایی معتقدند استمرار آموزشی برای دانشآموزان دارای اختلال طیف اتیسم اهمیت دوچندانی دارد بسیاری از این دانشآموزان از طریق تکرار تمرین مستمر و ارتباط منظم با مربی، مهارتهای شناختی و ارتباطی خود را تقویت میکنند و هرگونه فاصله طولانی در روند آموزش میتواند بخشی از آموختهها را تحت تأثیر قرار دهد.
از سوی دیگر، آموزش حضوری برای این گروه از دانشآموزان تنها محدود به درسهای آموزشی نیست معلم در جریان ارتباط مستقیم مهارتهای اجتماعی، تعامل، تمرکز، پیروی از دستورالعملها و حتی اعتماد به نفس دانشآموز را نیز تقویت میکند.
اقدام آموزگار مدرسه اتیسم پویان در برگزاری آموزش انفرادی در منزل دقیقاً بر همین اساس صورت گرفت یعنی جلوگیری از افت آموزشی و حفظ ارتباط مؤثر میان دانشآموز و محیط یادگیری.
معلمانی که تنها تدریس نمیکنند
معلمان مدارس استثنایی در بسیاری از مواقع نقشی فراتر از یک آموزگار دارند آنان علاوه بر آموزش همراه، مشاور، حامی عاطفی و گاهی حتی امیدبخش خانوادهها هستند خانوادههای دارای فرزند با نیازهای ویژه معمولاً با دغدغههای متعددی در زمینه آموزش، درمان و توانبخشی مواجهاند و حضور معلمان دلسوز میتواند بخشی از این نگرانیها را کاهش دهد.
در چنین فضایی اقداماتی مانند آموزش حضوری در منزل، تنها یک فعالیت آموزشی محسوب نمیشود بلکه پیامی روشن برای خانوادهها دارد اینکه فرزندشان فراموش نشده و مسیر یادگیری او با جدیت دنبال میشود.
برخی خانوادهها نیز معتقدند تعامل مستقیم معلم با دانشآموز در محیط خانه شناخت دقیقتری از ویژگیهای رفتاری و شرایط فردی کودک ایجاد میکند و همین موضوع میتواند به بهبود روند آموزشی کمک کند.
اهمیت مشارکت خانوادهها در فرآیند یادگیری
یکی از مهمترین عوامل موفقیت در آموزش دانشآموزان با نیازهای ویژه، همکاری نزدیک خانواده و مدرسه است زمانی که والدین در کنار معلم قرار میگیرند و آموزشها را در خانه ادامه میدهند، اثربخشی یادگیری افزایش مییابد.
در جریان آموزش حضوری این دانشآموز نیز خانواده نقش مهمی در فراهم کردن شرایط مناسب آموزشی ایفا کرد هماهنگی میان معلم و والدین باعث شد فضای آموزش با آرامش بیشتری دنبال شود و دانشآموز ارتباط مطلوبتری با روند یادگیری برقرار کند.
کارشناسان آموزشی معتقدند ایجاد چنین تعاملهایی میان خانواده و مدرسه میتواند الگوی مناسبی برای حمایت تحصیلی از دانشآموزان دارای نیازهای ویژه باشد؛ بهویژه در شرایطی که برخی دانشآموزان امکان حضور منظم در کلاسهای آموزشی را ندارند.
ضرورت توجه بیشتر به آموزش دانشآموزان با نیازهای ویژه
اگرچه طی سالهای گذشته اقدامات قابل توجهی در حوزه آموزش و توانبخشی دانشآموزان استثنایی انجام شده، اما همچنان ضرورت توسعه زیرساختهای آموزشی و حمایت تخصصی از این دانشآموزان احساس میشود.
دانشآموزان دارای اختلال طیف اتیسم برای دستیابی به فرصتهای برابر آموزشی، نیازمند برنامهریزی دقیق آموزشهای مستمر، امکانات تخصصی و حضور نیروهای آموزشدیده هستند در این میان، نقش معلمان متخصص و متعهد بیش از هر عامل دیگری اهمیت پیدا میکند.
اقدام معلم مدرسه اتیسم پویان نشان داد که آموزش، محدود به دیوارهای کلاس درس نیست و میتوان با خلاقیت، مسئولیتپذیری و نگاه انسانی، مسیر یادگیری را برای دانشآموزان هموارتر کرد.
روایت امید در مسیر آموزش
شاید آنچه در نگاه نخست تنها یک جلسه آموزش انفرادی به نظر برسد، در واقع روایت بزرگی از عشق به آموزش و مسئولیت اجتماعی باشد معلمی که برای تداوم یادگیری دانشآموز خود، فاصله خانه تا مدرسه را از میان برمیدارد، در حقیقت به دانشآموز میآموزد که آموزش هیچگاه متوقف نمیشود.
دانشآموزان دارای نیازهای ویژه بیش از هر چیز به درک، صبوری و حمایت نیاز دارند و حضور معلمانی از جنس تعهد و مهربانی میتواند مسیر رشد آنان را روشنتر کند.
بیتردید، استمرار چنین اقداماتی نه تنها به ارتقای کیفیت آموزشی دانشآموزان با نیازهای ویژه کمک میکند بلکه فرهنگ توجه به عدالت آموزشی و حمایت از همه دانشآموزان را نیز در جامعه تقویت خواهد کرد فرهنگی که در آن، هیچ دانشآموزی به دلیل شرایط خاص خود از آموزش و یادگیری بازنمیماند.
نظرات کاربران